BonAir
بن ایر

از بهشت زهرا تا بهشت مریم خط خطی روی تاریخ تهران!

از بهشت زهرا تا بهشت مریم خط خطی روی تاریخ تهران!

بن ایر: بیش از سه ماه است که دو طرف خیابان منتهی به قبرستان های ارامنه در دروازه دولاب تهران را بسته اند تا میدانی بزنند، دو طرف را سردری نصب کرده، ورودی بگذارند و حتی حرف بود از ایجادِ اقامتگاهی برای ازراه دور آمدگان بود تا احیانا در قبرستان احداثش کنند.


به گزارش بن ایر به نقل از ایسنا، حالا حرف و حدیث ها زیادتر شده از وقتی طرح های مختلفی از شورای شهر بیرون آمده برای تغییر نام ِ آرامستان و میدانِ مقابل آن از ارامنه به اسامی دیگر و احتمالِ تکرارِ اتفاق ناگواری که بر سرِ قبرهای تاریخی امامزاده های عبدالله و ابن بابویه در شهر ری کردند در این آرامستانِ تاریخی.
اما این دفعه این حرف ها از شورای شهر بیرون می آید؛ مثلا جلسه ۱۶ آذر شورای شهر که زهرا صدر اعظم نوری -رئیس سلامت، محیط زیست و خدمات شهری – از بررسی یک فوریت لایحه ساماندهی، حفاظت و احیای مجموعه گورستان های دولاب خبر می دهد، لایحه ای که در ان طرح ایجاد میدان صلح هم پیشنهاد شده است «با همکاری وزارت میراث فرهنگی و گردشگری و شورای خلیفه گری ارامنه طرح میدانی برای صلح جهانی پیشنهاد شده تا برمبنای آن بتوانیم روحیه صلح جویی ایرانیان را با احیای گورستان ها نشان دهیم.»
در همان جلسه، احمد مسجدجامعی عضو دیگر شورای شهر تهران احیای گورستان ها را سندی فراگیر دانست که از قضا با ان موافق است و اظهار داشت: «البته سندی که در برنامه ۵ ساله آمده تنها مختص به دولاب نیست و اختصاص به یک آرامستان ندارد. امامزاده عبدالله و ابن بابویه هم هست و لازم است اینها نیز در این سند جدید اضافه شود. واقعیت این است که آنجا وضعیت نامطلوبی دارد و تصرفاتی که در آن شده غیرکارشناسی است. ما قبل از این و بعد از بازدید از مجموعه این گورستان ها خدمت مرحوم آقای سید مهدی طباطبایی شخصیت مورد وثوق محله و منطقه رفتیم آنجا درباره ایده هایمان گفت و گو کردیم. ایشان پیشنهاد جالبی داد گفت ما در ایران بهشت معصومه (س) و بهشت زهرا (س) هم داریم اما بهشت مریم (س) نداریم. جا دارد اینجا را بهشت مریم بگذاریم. چونکه حضرت مریم شخصیتی قدسی است که وجه مشترک مسلمانان و مسیحیان است. به نظر من پیشنهاد ایشان، پیشنهاد خوبی است اما صلح برای این میدان نام خوبی نیست.»
اما در این میان نکته ی جالب توجه تر حرف های مسجد جامعی، دیدنِ جای خالی تالار ملل و دیپلماسی شهری در این آرامستان است و مقایسه هایی که بین تخت جمشید و این محوطه ی تاریخی که آرامگاهی تاریخی است، انجام داده است: «در ارتش انگلیسی ها هم اتباع دیگر کشورهای مستعمره آنها بودند. چون انگلیسی ها هند شرقی را در اختیار داشتند. تعداد زیادی از سربازانی که در آرامستان های آنها هستند از هند هستند. یعنی شبه قاره هند که الان بنگلادش، پاکستان و هند است. یا مثلا چکسلواکی که الان شده چک و اسلواکی. در آن جا ما حتی قبر کسانی را از عراق و مصر و چین هم داریم. یعنی این آرامستان بسیار خاص و منحصر به فرد است و اینجا جای یک تالار ملل خالی است. میدانید که در دوره هخامنشی در تخت جمشید یک تالار ملل داشتیم که آنجا مجسمه، تندیس و طرح های برجسته ای وجود دارد که کاملا نشان میدهد که هرکدام آنها یک نوع لباس دارند و یک نوع هدیه آورده اند و نماینده یک ملت هستند و هر کدام یک بسته دستشان است که خاصیت آن کشور را نشان میدهد.»

برخی واکنش ها به خبرهایی که از آرامستانِ دولاب می رسد
در حالی برای تغییر نام میدان ۷۰ ساله ارامنه به نام میدان صلح یا حتی بهشت مریم که از دهه ۳۰ به این نام یعنی «میدان ارامنه» معروف بوده را تغییر می دهد، نام هایی که در نقشه های قدیمی و اسناد باقی مانده از این آرامستان ها نیز موجودند.
به عنوان مثال حمیدرضا حسینی - فعال میراث فرهنگی و پژوهشگر تهران قدیم - اعتراض خودرا این طور مطرح کرده است: «قرار است شهرداری تهران بر پایه تصمیم شورای شهر، گورستان تاریخی مسیحیان دولاب را که خود از چهار بخش ارامنه، گاتولیک ها، ارتدوکس ها و آشوری ها تشکیل شده، «ساماندهی» کند. علاوه بر اعمال مداخلاتی در گورستان پیشنهاد شده که نام آن به بهشت مریم تغییر کرده و میدان ارامنه در مقابل گورستان نیز به میدان صلح تغییر کند.
او به صحبت های احمد مسجد جامعی – عضو شورای شهر تهران – اشاره کرده که چطور مخالفت خودرا با بیان برخی سابقه های تاریخی مطرح کرده است.
یا محمد مقدم دوست این طور نوشته است: «چرا بهشت را در گور و گورستان پیگیریم، نه در دل کودکان کارِ میدان امام خمینی (ره) محله دولاب تهران درست در همسایگی همین قبرستان، یادش بخیر مسیر خانه تا خانه پدربزرگ که عارف جنوبی قدیمی شهید مخبر کنونی بود ترمز گرفتن، لقمه ترمز دوچرخه ام کنده شد، بی ترمز شدم با سر رفتم تو دیوار قبرستون ارامنه که حدیدا بهش بهشت هم می گن، "بهشت مریم"»
یا کاربرای دیگری که با انتشار عکسی از سنگ قبرهای آرامستان دولاب فقط یک درخواست داشته اند؛ «آرامستان ارامنه دولاب را دریابیم»
فرزانه ابراهیم زاده – پژوهشگر تهران قدیم – نیز این طور نوشته است: «برای گورستان تاریخی دولال و خبرهای نگران کننده ای که از ان به گوش می رسد گورستانی با ۱۷۰ سال تاریخ که قسمتی از بار تاریخ جهان را به دوش می کشد.»
یا شهرام شهریار - فعال میراث فرهنگی تهران - که درباره این اتفاق در صفحه خود این ظور نوشته است: «با اسم رمز مرمت، با هدف تخریب هویت گورستان ارامنه دولاب؛ در چند روز اخیر خبرهای ناگواری در رسانه ها و فضای مجازی درباره گورستان ارامنه دولاب انتشار یافت، خبرهایی که نشان از تخریب هویت گورستان ارامنه دولاب است، البته با پوشش نام مرمت گورستان دولاب! تخریب و وندالیسم فرهنگی»

حرف میراث هنوز یکی است، اما طرح ها نه!
مرتضی ادیب زاده - معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی استان تهران - در گفت و گو با ایسنا می گوید: هیچ طرحی و برنامه ای در مجموعه آرامستان های دولاب بدون گرفتنِ نظرِ میراث فرهنگی صورت نمی گیرد.
او با اشاره به برگزاری جلساتی که بطور معمول بین نماینده های دستگاه های مختلف جهت بررسی برخی موارد در رابطه با یکدیگر برگزار می گردد و در آن هر نماینده می تواند مطالبی بر طبق نظر مجموعه ی خود اعلام نماید، ادامه می دهد: لزوما همه ی آن مطالب و طرح ها قابل تصویب و اجرا نیستند، چون بیشتر جلسات هم اندیشی جهت بررسی کارهای مشترک هستند که در آنها موارد و پیشنهادات گوناگون با سلایق گوناگون مطرح می شود، اما لزوما همه ی آنها مورد تایید میراث فرهنگی نیستند.
وی در ادامه به برگزاری جلسه ای مشابه در اداره کل میراث فرهنگی تهران جهت بررسی ضوابط بافت آرامستانِ دولاب در ماه گذشته اشاره می کند که در ان جلسه میراث فرهنگی در نهایت آن ضوابط را بررسی و موارد مورد تایید را برای پیمانکاران پروژه، ارسال کرده است.
به گفته ی ادیب زاده، همین طور طرح ضوابط عرصه وحریم آرامستانهای دولاب یک دفعه در شورای حریم وزارتخانه مطرح شده و در جلسات آینده نیز مجدد جهت بررسی و تصویب نهایی، مطرح خواهد شد.
اما بین این همه حرف و حدیث، دست کم یک سوال مطرح می شود؛ «با توجه به ثبت ملی آرامستان دولاب با این نام در سال ۱۳۷۹، این پرسش به ذهن می آید که آیا منعی در تغییر نامگذاری این قبرستان به وجود نمی آید؟» پرسشی که بنظر می رسد میراث فرهنگی علاقه ای به ورود برای آن ندارد، چون میراث فرهنگی معتقد می باشد میراث فرهنگی نمی تواند در تغییر اسامی شهر و مکان ها دخالت کند.




منبع:

1399/10/11
18:45:59
0.0 / 5
176
تگهای خبر: تاریخی , خدمات , دستگاه , فرهنگ
این مطلب را می پسندید؟
(0)
(0)

تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب
لطفا شما هم نظر دهید
= ۱ بعلاوه ۵